Soorten sluitplannen en hoe je kiest

Gelijksluitend, hoofdsleutel, centrale sluiting en generale hoofdsleutel: wat elke soort doet, waar hij past en wat hij vraagt van je sleutelbeheer. Voor organisaties met veel deuren: corporaties, zorg, overheid en vastgoed.

Geschreven door Dirk Jan Lucas, eigenaar van KEYROL. Herzien op .

Wat een sluitplan is

Een sluitplan legt vast welke sleutel welke deur opent. Per cilinder staat erin welke sleutels passen, en per sleutel welke deuren hij opent. Sleutelplan is een ander woord voor hetzelfde.

Er zijn vier soorten, en de meeste gebouwen combineren er twee of meer. Bij gelijksluitend opent één sleutel een paar identieke cilinders. Bij een hoofdsleutelplan (HS) heeft elke deur een eigen sleutel en opent één hoofdsleutel ze allemaal. Bij centrale sluiting openen veel verschillende sleutels samen één gedeelde deur. En bij een generale hoofdsleutel (GHS) hangen groepen met elk een eigen hoofdsleutel onder één sleutel die alles opent.

Hoe je zo'n plan stap voor stap opstelt, van de inventarisatie tot de vraag wie sleutels mag aanvragen, lees je in Een sluitplan opstellen.

De soorten sluitplannen in één tabel

Vier soorten, plus de combinatie die je in een wooncomplex tegenkomt.

SoortWat het isVoorbeeldWaar het pastAandachtspunt
GelijksluitendMeerdere identieke cilinders op dezelfde sleutel, zonder rangordeVoordeur, achterdeur en schuur op één sleutelEen woning of klein pand met één gebruiker of huishoudenElke sleutel opent alles in de set; raakt er één kwijt, dan gaan alle cilinders om
Hoofdsleutel (HS)Elke cilinder heeft een eigen sleutel; één hoofdsleutel opent ze allemaalKantoorkamers met elk een eigen sleutel en een hoofdsleutel voor de facilitair beheerderEen pand waar één persoon of dienst overal in moetEen verloren hoofdsleutel kan betekenen dat je een reeks cilinders vervangt
Centrale sluitingÉén cilinder die veel verschillende sleutels accepteert; elke sleutel opent verder alleen zijn eigen deurDe entree en de fietsenberging van een appartementengebouw, open met elke bewonerssleutelGedeelde deuren voor gebruikers die verder gescheiden blijvenEen kwijtgeraakte bewonerssleutel blijft de gedeelde deur openen tot je die cilinder vervangt
Generale hoofdsleutel (GHS)Groepen met elk een eigen hoofdsleutel, en één generale hoofdsleutel boven alle groepenEen zorglocatie met een hoofdsleutel per afdeling en een generale hoofdsleutel voor de technische dienstMeerdere gebouwen, afdelingen of huurders onder één beheerderElk extra niveau vergroot de schade bij verlies; leg de indeling vooraf op tekening vast
Hoofdsleutel met centrale sluitingBewonerssleutels openen de eigen woning en de gedeelde deuren; de hoofdsleutel opent alleen de algemene ruimtenEen wooncomplex waar de beheerder bij meterkasten en bergingsgangen kan, maar niet in de woningenWoningcorporaties en VvE'sDe woning valt buiten de hoofdsleutel; dat is ons vaste advies

De afkortingen verschillen per leverancier. HS en GHS zie je het meest; voor centrale sluiting kom je ook centraal sluitsysteem of de letter Z tegen. In de export van een fabrikant staat de soort vaak als afkorting in de kop van het plan.

HS, centrale sluiting en GHS uit elkaar gehouden

Het verschil zit in de richting. Bij een hoofdsleutel opent één sleutel veel cilinders. Bij centrale sluiting gaat één cilinder open voor veel sleutels. Voor een HS stel je dus de vraag wie overal in moet, en voor centrale sluiting welke deur iedereen deelt.

Een generale hoofdsleutel stapelt hoofdsleutels. Onder de generale hoofdsleutel hangen groepen, bijvoorbeeld per gebouw of per afdeling. Elke groep heeft een eigen hoofdsleutel die alleen de deuren van die groep opent, en daaronder hebben gebruikers hun eigen sleutel. Zo komt de teamleider van afdeling A niet in afdeling B, en opent de technische dienst met één sleutel alles.

In een groot plan zitten de drie vaak door elkaar. Een GHS-plan krijgt op de hoofdingang vaak een centrale cilinder, zodat elke sleutel uit elke groep daar past.

Hoe de soorten in een gebouw samenkomen

In een wooncomplex opent de bewonerssleutel de eigen voordeur, de entree, de bergingsgang en vaak de containerruimte. Dat is centrale sluiting. De beheerder krijgt een hoofdsleutel voor de algemene ruimten, zoals meterkasten en technische ruimten. Ons advies daarbij is vast: gemeenschappelijke ruimten mogen onder een hoofdsleutel vallen, de woning zelf niet. Een hoofdsleutel die ook de woningen opent, maakt van één verloren sleutel een probleem voor elke bewoner.

In een kantoor of zorglocatie deel je in naar rol. De schoonmaak komt in de algemene ruimten, een afdeling op de eigen verdieping, de technische dienst overal. Met twee of meer afdelingen of gebouwen onder één beheerder kom je bij een GHS uit, met de hoofdingang als centrale cilinder.

Welke soort bij jouw gebouw past

Vier vragen bepalen de soort. Gebruikt één persoon of huishouden alle deuren? Dan volstaat gelijksluitend. Moet één persoon of dienst overal in? Dan heb je een hoofdsleutel nodig. Delen veel gebruikers een paar deuren en blijven ze verder gescheiden? Dan komt er centrale sluiting bij. Zijn er meerdere gebouwen, afdelingen of huurders met elk een eigen verantwoordelijke? Dan wordt het een GHS.

Houd het aantal niveaus zo laag als het gebouw toelaat. Elk niveau maakt het plan flexibeler en de schade bij verlies groter. Een plan met drie lagen waar twee volstaan, merk je bij elke verloren sleutel.

Denk ook aan wat er de komende jaren verandert. Een nieuwe vleugel of een extra huurder past alleen zonder onverwachte kosten in het plan als die ruimte vooraf in het ontwerp zit. Bespreek verwachte groei daarom bij het ontwerp, dan rekenen we hem mee.

Wat de soort betekent voor certificaat en kopieerbeveiliging

Hoe hoger een sleutel in het plan staat, hoe meer een kopie ervan opent. Bij een gelijksluitende set op drie deuren valt dat mee. Een kopie van een hoofdsleutel of generale hoofdsleutel opent een heel gebouw, of meerdere. Bij een plan met hoofdsleutels werken we daarom met een gecertificeerd systeem, waarbij je stuurt op wie sleutels bijbestelt.

Bij de WILKA Carat S4 en de EVVA 4KS loopt elke nabestelling via het certificaat. Dat document ligt bij een aangewezen persoon, en zonder dat document komt er geen sleutel bij. Beide leveren we op een eigen KEYROL-profiel: die sleutels zijn nergens anders bij te maken, en we snijden ze zelf, binnen één of twee dagen.

Raak je het certificaat kwijt, dan bestel je bij de meeste fabrikanten geen sleutels meer bij. We bewaren de certificaten van onze klanten daarom in eigen beveiligde bewaring. Hoe je bijhoudt wie welke sleutel heeft, lees je bij sleutelbeheer; welk systeem dat werk draagt, van registratie tot sleutelkast, bij sleutelbeheersysteem.

Het niveau kies je per deur

De soort sluitplan bepaalt welke sleutel welke deur opent. Hoe zwaar elke cilinder is, kies je daarna per deur. Op de buitenschil en op deuren waar een bestek of verzekeraar erom vraagt, kies je een SKG-3-cilinder. Voor binnendeuren volstaat vaak SKG-2.

Bij de WILKA Carat S4 meng je SKG-2 en SKG-3 in één sluitplan op dezelfde sleutel, zodat de zware cilinder alleen op de buitenschil zit. Bij de EVVA 4KS is elke cilinder SKG-3, en de opbouw van de sleutel laat veel variaties toe. Dat past bij een groot GHS-plan met veel groepen.

Let ook op kerntrekbeveiliging. Zit die niet in de cilinder, dan moet het beslag hem leveren. Een gedeelde entree met centrale sluiting is meestal een buitendeur, dus daar kijk je het eerst.

Dezelfde indeling, elektronisch geregeld

Bij een mechanisch plan zit de indeling in de cilinders en sleutels. Bij een elektronisch sluitplan zit hij in de rechten die op de tag of sleutel staan. Je maakt groepen, geeft elke groep rechten op een set deuren en koppelt mensen aan een groep. Een hoofdsleutel is dan een groep met rechten op alle deuren, en een centrale deur is een deur waar elke bewonersgroep recht op heeft.

Het verschil merk je bij een wijziging. Raakt een tag of sleutel kwijt, dan trek je het recht in zonder een cilinder te vervangen. Je beperkt rechten tot tijdvensters, bijvoorbeeld de schoonmaak alleen op dinsdagochtend. En je ziet achteraf wie welke deur opende. Bij Medeco XT gaat dat met een digitale sleutel en een cilinder zonder batterij; rechten ken je per sleutel toe en trek je per sleutel in.

Mechanisch en elektronisch passen in één sluitplan. Je zet elektronische cilinders op de entree, de buitenschil en de deuren waar toegang vaak wisselt, en mechanisch op de rest. Bij centrale sluiting is de gedeelde entree een logische eerste deur, omdat een kwijtgeraakte bewonerssleutel daar anders blijft passen.

Welke soort heb je nu?

Kijk op het kruisjesformulier: sleutelgroepen in de rijen, deuren in de kolommen, een kruisje waar een sleutel past. Een rij vol kruisjes is een hoofdsleutel. Een kolom vol kruisjes is een centrale cilinder. Zie je meerdere rijen die elk een eigen blok deuren dekken en één rij die alles dekt, dan heb je een GHS.

We hebben ruim 3.850 sluitplannen in beheer en nemen ook een bestaand plan over dat niet meer klopt. Dat is bijna altijd goedkoper dan opnieuw beginnen. Lees hoe we sluitplannen ontwerpen en beheren, welke posten er in de prijs van een sluitplan zitten, of vraag een voorstel aan.

Veelgestelde vragen

Wat is een sluitplan?

Een sluitplan legt vast welke sleutel welke deur opent, per cilinder en per sleutel. Daarmee geef je groepen zoals de schoonmaak, een afdeling of de beheerder elk hun eigen deuren, en kan één sleutel meerdere deuren openen zonder dat iedereen overal in kan.

Wat is het verschil tussen een sleutelplan en een sluitplan?

Er is geen verschil; beide woorden betekenen hetzelfde. Ook kruisjesformulier en sluitmatrix hoor je. Dat is de tabel waarin het plan staat: sleutelgroepen in de rijen, deuren in de kolommen en een kruisje waar een sleutel past.

Wat is het verschil tussen HS, centrale sluiting en GHS?

Bij een hoofdsleutel (HS) opent één sleutel alle cilinders en opent elke andere sleutel zijn eigen deur. Bij centrale sluiting openen veel verschillende sleutels samen één gedeelde deur, zoals een entree. Bij een generale hoofdsleutel (GHS) zijn er groepen met elk een eigen hoofdsleutel, en één sleutel daarboven die alles opent.

Wat betekent gelijksluitend?

Meerdere cilinders die op dezelfde sleutel werken, zonder rangorde. Elke sleutel opent alle cilinders in de set. Dat past bij een woning of een klein pand met één gebruiker. Zodra mensen verschillende deuren mogen openen, heb je een sluitplan met niveaus nodig.

Mag de hoofdsleutel van een wooncomplex ook de woningen openen?

Ons advies is altijd nee. De gemeenschappelijke ruimten mogen onder een hoofdsleutel vallen, de woning zelf niet. Bewoners openen met hun eigen sleutel de voordeur en de gedeelde deuren; de beheerder komt met de hoofdsleutel in meterkasten, bergingsgangen en technische ruimten.

Heb ik bij een sluitplan met hoofdsleutel een certificaat nodig?

We leveren een plan met hoofdsleutels altijd op een gecertificeerd systeem, omdat een kopie van die sleutel veel deuren opent. Bij de WILKA Carat S4 en de EVVA 4KS bestelt alleen wie op het certificaat staat een sleutel bij, en die sleutels zijn op ons eigen profiel nergens anders bij te maken.

Kan ik later een groep of niveau toevoegen?

Dat hangt af van wat er bij het ontwerp is meegenomen. Ruimte die vooraf in het plan zit, gebruik je later zonder verrassingen; wat er niet in zit, levert kosten op die niemand had begroot. Bespreek verwachte groei daarom bij het ontwerp. Bij een elektronisch plan pas je groepen en rechten aan zonder aan de deur te komen.

Kan een sluitplan met hoofdsleutel ook elektronisch?

Ja. Elke soort kun je elektronisch opzetten. De hoofdsleutel wordt een groep met rechten op alle deuren, en raakt een tag kwijt, dan trek je het recht in zonder een cilinder te vervangen. Mechanisch en elektronisch combineren in één plan kan ook.

Dit sluit hierop aan

Een sluitplan opstellen

Inventariseren, groepen bepalen en niveaus vaststellen, stap voor stap.

Bekijken →

Elektronisch sluitplan

Groepen en rechten in plaats van sleutelniveaus, intrekken zonder monteur.

Bekijken →

Cilinders vergelijken

Certificaat, eigen profiel en SKG-niveau per cilinder naast elkaar.

Bekijken →

Wat kost een sluitplan?

De posten op een rij, en wat een verloren hoofdsleutel kost.

Bekijken →

Sluitplannen

Ontwerp, uitgifte en mutatiebeheer, inclusief het certificaat.

Bekijken →