Elektronische cilinder: hoe hij werkt en wanneer hij past

Wat het is

Wat een elektronische cilinder is

Een elektronische cilinder is een slotcilinder met een lezer en elektronica erin. Hij zit op de plek van de gewone cilinder in je deur, meestal in dezelfde europrofielmaat. Pas als je toegangsmiddel op dat moment rechten heeft voor die deur, kun je hem openen. Normen noemen hem een mechatronische cilinder; elektrisch of digitaal betekent hetzelfde.

Het verschil met een mechanische cilinder merk je als iemand vertrekt of een sleutel verliest. Bij een mechanisch sluitplan kan een verloren sleutel van een hoofdsluiting betekenen dat je een hele reeks cilinders vervangt. Bij een elektronische cilinder trek je het recht van die ene tag of sleutel in, en de cilinder blijft hangen.

Werking

Openen met een tag, een digitale sleutel of je smartphone

Er zijn drie soorten toegangsmiddelen. Een tag of sleutelhanger houd je voor de cilinder. Een digitale sleutel steek je erin, net als een gewone sleutel. En met je smartphone open je via een app die over NFC of Bluetooth contact maakt met de cilinder. Binnen één systeem combineer je die vaak: een tag of sleutel voor vaste medewerkers, een mobiele sleutel voor de externe monteur die af en toe langskomt.

Een mobiele sleutel verstuur je op afstand. Bij EVVA AirKey krijgt een nieuwe gebruiker een sms met een registratiecode, installeert de app en heeft toegang. Er gaat geen sleutel van hand tot hand.

Op plekken waar telefoons niet gewenst of niet toegestaan zijn, kies je een systeem met een digitale sleutel, zoals iLOQ S5 of Medeco XT. In gevoelige ruimten scheelt dat ook een camera- en meekijkrisico.

Energie

Waar de energie vandaan komt

Elektronica heeft stroom nodig, en die komt op drie manieren bij de cilinder. De meeste elektronische cilinders hebben een batterij in de cilinder zelf; EVVA Xesar, EVVA AirKey en Salto werken zo. Bij Medeco XT zit de energie in de sleutel, die je oplaadt, en heeft de cilinder geen batterij. iLOQ werkt helemaal zonder batterij: de S5-cilinder wekt zijn energie op uit het insteken van de sleutel, de S50 haalt hem via NFC uit je smartphone.

Bij veel deuren telt dat verschil. Een batterij in de cilinder vraagt een vervangingsronde langs elke deur. De batterij zelf is goedkoop; de rit naar de deur is de kostenpost, zeker bij verspreide buitenlocaties zoals veldkasten en technische ruimten. Op honderden verspreide buitendeuren passen iLOQ of Medeco XT daarom beter. In een gebouw met een vaste onderhoudsronde neem je de batterijwissel mee in het onderhoudsplan.

Wat elk systeem verder kan en waar het niet voor bedoeld is, staat per merk op de pagina's van iLOQ, EVVA Xesar, EVVA AirKey, Salto en Medeco XT. Alles naast elkaar, met mechanisch erbij, zie je bij systemen vergelijken.

Offline en online

Offline, online en in de cloud

De meeste elektronische cilinders werken offline: er loopt geen kabel naar de deur. Nieuwe rechten en blokkades komen op een andere manier aan. De tag of sleutel neemt ze mee als hij langs een wandlezer komt, of de smartphone haalt ze op via de app. Bij Salto en Xesar heet dat het virtuele netwerk.

Dat geeft een korte vertraging: een ingetrokken recht geldt pas als de blokkade de deur bereikt, en de log komt binnen bij het volgende contact met een lezer of de app. Moet een wijziging direct actief zijn, dan maak je die deur online. Bij Salto kan dat draadloos via een hub; een ingetrokken recht is dan binnen een minuut actief. Bedrade systemen met wandlezers en controllers zijn altijd actueel, maar daarvoor trek je stroom en netwerk naar elke deur. Bij een zorginstelling of woningcorporatie is dat op de meeste deuren niet nodig.

Waar de beheersoftware draait, is een aparte vraag. iLOQ, EVVA AirKey en Salto KS draaien in de cloud van de fabrikant. EVVA Xesar, Salto Space en Medeco XT hosten we zelf, buiten het IT-netwerk van de klant. In beide gevallen beheren wij de autorisaties en zijn wij je aanspreekpunt. Valt de server of de verbinding weg, dan werken de cilinders door met de rechten die ze al hebben; alleen wijzigen kan dan even niet.

Uitvoeringen

Dubbel, half of met knop

Een elektronische cilinder bestaat in dezelfde vormen als een mechanische: dubbel, half, en met een draaiknop aan de binnenkant. Hangsloten en wandlezers uit hetzelfde systeem brengen hekken en kasten in hetzelfde plan. Voor een medicijnkast adviseren we een goed SKG-2-slot met een halve elektronische cilinder van EVVA of Salto, omdat je dan ziet wie de kast opende.

Zet je een knopcilinder in een woningtoegangsdeur, let dan op het Politiekeurmerk Veilig Wonen. Elektromechanische cilinders met een draaiknop zijn vaak onder voorwaarden gecertificeerd: de knop moet afgeschermd zijn, en glas binnen een meter van de knop moet inbraakwerend zijn (P4A). Bestaand P2A-glas mag blijven zitten.

De lengte moet passen bij de deurdikte en het beslag. Xesar- en AirKey-cilinders zijn modulair opgebouwd, zodat de lengte aan te passen is. Komt er kerntrekbeslag op de deur, dan bestel je de AirKey-cilinder met een verlengde as; achteraf toevoegen kan niet. Hoe beslag het uittrekken van de cilinder tegenhoudt, lees je bij kerntrekbeveiliging.

Keurmerk

SKG-3 en het Politiekeurmerk

Op de buitenschil en op deuren waar een bestek, een aanbesteding of de verzekeraar erom vraagt, kies je een cilinder met het SKG-3-keurmerk, het hoogste SKG-niveau voor cilinders. Voor elektronische cilinders toetst SKG-IKOB daarbij volgens de Europese norm EN 15684. EVVA Xesar en EVVA AirKey hebben altijd SKG-3. Medeco XT is als europrofielcilinder SKG-3-gekeurd. Van iLOQ en Salto zijn er twee uitvoeringen: met SKG-3 en zonder keurmerk, lager in prijs. Daar kies je per deur, en die verdeling leggen we vast in het sluitplan.

Het Politiekeurmerk Veilig Wonen vraagt bij bestaande bouw cilindertrekbeveiliging van 15 kN. Elke SKG-3-cilinder voldoet daaraan; een cilinder op een lager niveau heeft inbraakwerend beslag met cilindertrekbeveiliging nodig. De gekeurde elektronische cilinders van iLOQ, EVVA, Salto en Medeco staan op lijst Z van de PKVW-productenlijst. Wat de sterren precies betekenen, lees je op SKG3-cilinder.

Afweging

Wanneer een elektronische cilinder past

Vier vragen bepalen de keuze bijna altijd. Hoe vaak wijzigt de toegang? Moet je kunnen aantonen wie er binnen was? Is er stroom en netwerk bij de deur? En zijn telefoons op locatie gewenst?

Wisselen er wekelijks medewerkers, huurders of aannemers, dan is bij mechanisch elke wijziging een rit met sleutels of cilinders; bij elektronisch een handeling in het systeem. Moet je bij NIS2, AVG-gevoelige ruimten of medicijnkasten laten zien wie er was, dan helpt een audit trail, en die levert een mechanische cilinder niet.

Verandert er in jaren niets aan wie waar naar binnen mag, dan is elektronisch overdaad en volstaat een mechanisch sluitplan. Voor een handvol deuren is een groot systeem als Xesar te zwaar; daar kom je met een lichte cilinder zoals EVVA AirKey verder.

Per sector zien we steeds hetzelfde patroon. In de zorg en het onderwijs komen en gaan veel mensen, en zetten we vooral EVVA Xesar en Salto in. Bij infra en energienetbeheer gaat het om verspreide kasten zonder stroom, en past batterijloos met iLOQ of Medeco XT. Een VvE of klein wooncomplex waar de smartphone de sleutel is, past bij EVVA AirKey.

Overstappen

Van mechanisch naar elektronisch, in stappen

Overstappen kan per deur. Veel van onze klanten combineren: elektronisch op de buitenschil, de algemene ruimten en de deuren waar toegang vaak wisselt, mechanisch waar dat volstaat. Je betaalt dan alleen voor flexibiliteit op de plekken waar je die gebruikt.

Begin bij de deuren met het grootste risico of de meeste mutaties en laat de rest staan tot die aan vervanging toe is. De elektronische cilinder past meestal in de bestaande boring, dus deur en beslag blijven zitten. Bij iLOQ draaien S5 en S50 in dezelfde beheeromgeving, zodat één plan beide kan bevatten.

We beheren meer dan 3.850 sluitplannen. Een bestaand plan nemen we over, en we maken alleen elektronisch wat er iets mee oplost.

Beheer

Rechten, audit trail en beheer

Met een elektronische cilinder geef je rechten per persoon en per deur, met tijdvensters als dat nodig is. Raakt een tag kwijt of vertrekt iemand, dan trek je het recht in zonder de cilinder te vervangen.

EVVA Xesar, EVVA AirKey, iLOQ, Salto en Medeco XT leggen vast wie welke deur opende en wanneer. Een iLOQ S5-cilinder bewaart ten minste de laatste 500 gebeurtenissen. Wie die log mag inzien, is een AVG-vraag; daarover gaat de pagina over privacy bij digitale sloten.

Een systeem moet ook draaien en bijgehouden worden. Wij hosten of beheren de omgeving en voeren de wijzigingen door. Uitgifte en mutaties leggen we vast in KEYROL AMS, met DoorAtlas als visuele plattegrondlaag; de rechten zelf zetten we in de beheersoftware van het systeem. AMS is merkonafhankelijk: mechanische cilinders en elektronische toegangspunten staan in één administratie, en elke wijziging is terug te vinden met wie, wat en wanneer.

Vanaf-prijzen per deur staan bij wat toegangscontrole kost. Welke cilinder bij jouw deuren past, zoeken we graag met je uit: vraag een voorstel aan.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen

Verder lezen

Dit sluit hierop aan